Tedaviler

Astigmat Nedir? Tedavisi ve Belirtileri Nelerdir?

Astigmat, Yunanca’da yoksunluk anlamına gelen “a” ön ekinden ve nokta anlamına gelen stigma kelimelerinin birleşiminden türemiştir ve bir odak noktasının olmaması anlamına gelmektedir. Astigmat, miyop ve hipermetrop gibi bir göz kırma kusurudur. Diğer göz kırma kusurlarında olduğu gibi ışık retinada odaklanması gereken noktaya odaklanamaz.

Astigmat, genellikle doğumla birlikte ortaya çıkan, tüm dünyadaki en yaygın göz sağlığı problemlerinden biridir. Görme problemi ortaya çıktığı andan itibaren hem uzak hem de yakın görüş etkilenmektedir. Kişi uzaktaki nesneleri ve yakındakileri bulanık görmektedir. Sıklıkla rastlanan astigmat belirtileri ise; yatay dikey ve çapraz olarak tek yönde bulanık görmedir.

Astigmat testi ve çeşitli tetkikler sonucunda hastalığın tanısı koyulabilmektedir. Hafif olgularda tedaviye gerek duyulmazken, kişinin günlük yaşamını etkileyen ve yaşam kalitesini düşürecek seviyelerde gözlük, kontakt lens veya göz lazer ameliyatı gibi seçenekler  tedavi için uygulanabilmektedir.

Astigmat Nedir?

Astigmat, gözün ön yüzeyinde bulunan kornea bölgesinin veya gözün içindeki doğal merceğin yüzeyindeki düzensiz kavislenmeler sebebiyle oluşan bir görme kusurudur. Sağlıklı bir gözde kornea ve göz merceği arasında tam yuvarlak ve birbiriyle orantılı bir kavislenme vardır. Göze gelen ışınlar gözün ön yüzeyindeki kornea tabakasında kırılır ve göz içi mercekten geçerek retina bölgesinde odaklanır. Böylece görme işlevi sağlıklı bir şekilde gerçekleşmiş olur.

Astigmat probleminde ise kornea veya göz içi merceğin, diğerine göre daha dik kavislenmesinden dolayı ışık retinaya ulaşırken uyumsuz bir şekilde bükülür. Bu durum sonucunda göze gelen ışık retinada tam olarak odaklanamaz. Böylece hem uzak hem de yakın nesneler için bulanık görme meydana gelir ve kişinin görme keskinliği etkilenmektedir.

Ancak miyopta uzağa, hipermetropta yakına odaklama problemi yaşayan göz, astigmat probleminde her iki uzaklık içinde problem yaşayabilmektedir. Astigmat sorunu yaşayan kişilerde görüntü, retinanın önüne arkasına veya birden fazla olarak her iki noktaya da düşebilir.

Ailesinin sağlık geçmişinde astigmat olanlarda ve geçmişte göz sağlığı ile ilgili cerrahi işlem uygulanmış kişilerde daha fazla rastlanabilmektedir.

astigmat nedir

Astigmat Belirtileri Nelerdir?

Astigmat belirtileri olan kişiler, ışık kırılmalarından dolayı geceleri araba kullanırken zorlanma, ışıklı yazıları net görme sorunu yaşanmaktadır. Uzaktaki nesneleri net görememekle birlikte yüksek derecelere sahip hastalarda bu nesnelerin görünüşünde dalgalanma da söz konusu olabilmektedir. Yani görme alanlarının ayrı noktalarında dalgalanma ve bulanıklık farklı seviyelerdedir. Özellikle yüksek derecelere sahip olan hastalar günün ilerleyen saatlerinde göz yorgunluğu ile birlikte baş ve göz ağrısı yaşayabilirler.

Yaygın görülen astigmat belirtileri aşağıdaki gibidir:

  • Yakın, uzak ve orta mesafede bulanık görme, görüş alanının farklı noktalarında çarpıklaşmalar,
  • Okuma veya dikkat gerektiren görme aktiviteleri sonrası gözde yorgunluk hissi ve göz ağrısı,
  • Baş ağrısı,
  • İleri dereceli vakalarda çift görme ve gözlerde şaşılık,
  • Gece araç kullanırken zorlanma,
  • Işıklı yazıları ve işaretlerin görüşünde bulanıklığa ışık hüzmelerinin eşlik etmesi,
  • Net görmek için gözleri kısma isteği,
  • Blefarit,
  • Gözde sık aralıklarla arpacık oluşumu

gibi belirtiler hastalığın en sık rastlanan belirtileridir. Bu belirtiler kişiden kişiye farklılık göstermekte ve hastalığın derecesine göre değişmektedir. Bahsi geçen bu belirtileri yaşayan kişiler günlük aktivitelerini yapmakta zorlanıyorlarsa bir göz doktoruna başvurmalarında fayda vardır.

Çocuklardaki Belirtileri Nelerdir?

Çocuklardaki belirtileri genellikle okul çağında fark edilmektedir. Tahtaya baktıklarında yazıları ve işaretleri net göremezler ayrıca yakın okumalarda zorlanırlar. Tüm bu görme faaliyetlerine göz ve baş ağrısı da eşlik etmektedir. Genel olarak çocuklarda hastalığın belirtilerinin yetişkinlere göre fark edilmesi daha zordur.

Bu durumun nedeni çocukların görme bozukluklarının farkında olmakta veya ifade edebilmekte zorlanmalarından kaynaklanmaktadır. Bu yüzden yetişkinler için geçerli olan semptomlardan daha azı çocuklarda fark edilse bile bir göz doktoruna başvurmakta fayda vardır. Ayrıca yine bu sebeplerden dolayı çocuklarda rutin göz muayenesi önem kazanmaktadır. Çocukların rutin göz muayeneleri:

  • İlk 6 içinde,
  • 2-3 yaş arası,
  • Okula başlamadan hemen önce,
  • Okul döneminde yılda bir kez yapılmalıdır.

Astigmat Neden Olur?

Astigmat genellikle doğuştan gelen bir hastalıktır. Çeşitli göz ameliyatları sonrası ve göz yaralanmalarına bağlı olarak da oluşabilir. Bir diğer nedeni korneanın yavaş yavaş incelerek gözün en dış kısmının kubbeleştiği keratokonus hastalığı olabilir. Miyop ve hipermetropa göre daha az görülen bir göz kırma sorunudur. Bahsi geçen bu göz kusurlarında olduğu gibi loş ışıkta okuma, yakından televizyon seyretme gibi çeşitli görme faaliyetleri nedeniyle ilerleme göstermez.

Astigmat,  kornea veya lensin yüzeyinin normale göre fazla eğik olmasından ötürü gözün ışığı retinaya doğru odaklaması ile ilgili bir göz kırma problemidir.

Göze gelen ışığın kırılmasını ve retinada odaklanmasını sağlayarak görme işlevini yerine getiren kısımlar kornea ve göz lensidir. Kornea gözün en dış katmanını oluşturan ve gözün ön yüzeyini kaplayan şeffaf tabakaya verilen isimdir. Gözün iç kısmında bulunan ve çeşitli esneme hareketleriyle hem uzak hem yakındaki nesnelere odaklanmamızı sağlayan yapı ise göz lensidir.

Herhangi bir kusuru olmayan insan gözünde, kornea ve lens eşit çaplara sahip, yuvarlak ve orantılı bir kavise sahiptir. Sağlıklı bir görüş için hem gözün doğal merceği hem de kornea arasındaki kaviste bir uyum olması zorunludur.

Normal bir kornea yuvarlak olması gerekirken eliptik bir şekle sahipse lens ve korneanın çapları eşit olmaz. Astigmat probleminin temel nedeni budur. Bu nedenden dolayı da göze gelen ışık düzgün kırılamaz ve retinada iki farklı görüntü oluşur. Bu iki farklı görüntü retinada üst üste çakışarak hem yakın hem de uzak nesneler için bulanık görme oluşturur. 

Astigmat Türleri Nelerdir?

Astigmat gözde kavis bozukluğu olan yapıya göre iki farklı grupta ele alınmaktadır. Görme problemi, lens yüzeyindeki anormallikler nedeniyle oluşmuşsa lentiküler, korneadaki kavislenme sebebiyle oluşmuşsa da korneal tür olarak adlandırılır.

Görme problemine diğer göz kırma problemleri de eşlik etmekteyse bunlara göre de gruplandırılabilmektedir. Hastalığa uzağı net görememe sorunu olan miyop problemi de eşlik ediyorsa miyop astigmat adı verilir. Bu türde görüntü retinanın önünde odaklanmaktadır.

Eğer astigmat problemine yakını net görememe problemi olan hipermetrop da eşlik ediyorsa hipermetrop astigmat olarak adlandırılır. Bu türde ise görüntü retinanın arka bölgesinde odaklanmaktadır. Eğer Atigmata bir gözde miyop, diğer bir gözde ise hipermetrop eşlik ediyorsa karma tür olarak adlandırılmaktadır.

Ayrıca gözün farklı bölümlerinde oluşmuş olan keratokonus, lentikonus ve katarakt gibi dejeneratif durumlarda da görme problemine sebebiyet verebilmektedir.

Astigmat Dereceleri Nelerdir?

Astigmat dereceleri genellikle 0,25 ve 4 değerleri arasında değişkenlik göstermektedir. 0,25 ve 1 arasındaki değerlere sahip olan kişiler genelde gözlük kullanımına ihtiyaç duymazlar. 1 ve 4 arası derecelere çoğunlukla miyop ve hipermetrop gibi görme problemleri de eşlik etmektedir. Bu derecelerdeki hastalar gözlük kullanımına ihtiyaç duyarlar ve düzenli kontrol önem kazanmaktadır.

4 ve üzerindeki dereceler daha ciddi görme sorunlarına neden olabileceğinden düzenli kontrol daha sık yapılmalıdır. İleri derecelerdeki astigmat problemine genellikle diğer göz kırma problemleri de eşlik etmektedir.

Astigmat Nasıl Görür?

Kornea veya göz lensindeki düzensiz kavislenmeden kaynaklı olarak ışınlar retinada normal bir şekilde odaklanamaz ve göz kırma kusuru oluşur. Astigmatı olan kişiler uzağı ve yakını net göremezler. Baktıkları nesne ve şekilleri kenarları uzamış ve dağınık bir şekilde bulanık görürler. Ayrıca geceleri ışıklı nesnelerin kenarlarında ışık hüzmeleri görürler.

astigmat nasıl görür

Astigmat Testi Nasıl Yapılır? Tanısı Nasıl Koyulur?

Astigmat hastalığı ile doğmuş pek çok kişide, bu sorun belli başlı belirtiler neticesinde astigmat testi yapılana kadar fark edilmez. Çocukluk döneminde herhangi bir göz kırma kusuru veya başka bir göz sağlığı problemine yönelik belirtilerden dolayı göz doktoru kontrolünden geçtikten sonra bu tanı koyulabilir. Çocuklukta fark edilmemiş görme problemleri okuma düzeyi ve çocuğun derslerdeki başarısını etkileyebilmektedir.

Bir göz doktoru, görme problemini problemini detaylı bir göz muayenesi ile tespit edebilir. Astigmat testi, gözlerin ışığa odaklanma durumunu ölçerek, hastanın görmesini iyileştirmek için gereken optik materyalin numara tespiti için yapılır. Bu tespit sırasında aşağıdaki testler ve tetkikler kullanılmaktadır.

Astigmat testi prosedürlerinden ilk olarak uygulanan görme keskinliği testi, hastalığın tanısını koymaya yardımcı olacak rutin bir testtir. Test boyunca 20 fit mesafeden, kişinin belirli harf ve işaretleri okuması istenir.

Gösterilen harfler ve şekiller her aşamada biraz daha küçültülür. Görme keskinliği testine göre sağlıklı bir göz 20/20 değere sahip sayılır. Paydadaki değer düştükçe görme keskinliği de azalmaktadır.

Göz doktoru phoropter yardımıyla hastanın gözünün önüne bir dizi lens yerleştirerek gözlerin ışığa odaklanmasının ölçümünü yapar. Ölçüm, retinoskop adındaki ışıklı bir el aleti yardımıyla yapılır. Kişiye çeşitli harfler ve işaretler gösterilerek kişinin cevaplarına göre en net görüşü veren optik materyal belirlenir.

Astigmat şüphesi sonrasında göz doktoru keratometri yardımıyla hastanın kornea eğriliğinin ölçümünü yapar. Göz doktoru korneaya bir ışık çemberi odaklar ve ışığın yansımasını ölçer. Böylece kornea yüzeyinin belirli alanlarındaki eğriliğin ölçümü yapılır. Bu ölçüm sayesinde hastanın kontakt lens için uygun olup olmadığı da belirlenebilmektedir.

Kornea topografisi aracılığıyla korneanın kontur haritası ortaya çıkartılarak korneanın şekliyle ilgili daha detaylı bir analiz ortaya koyulur.

Astigmat Nasıl Tedavi Edilir?

Astigmat tedavisi, okul çağı ve öncesinde hastalık yüksek numaralıysa ilk olarak gözlük kullanımıyla başlar. Ergenlik çağına kadar tedavide başarı elde edilmezse göz tembelliği riski ortaya çıkmaktadır. Bu da çocuğun okul başarısına direkt olumsuz etki edebilmektedir.

Astigmat kendisine eşlik eden başka bir korneal problemi olmayan hastalarda genellikle ilerleme göstermez. 18 yaşına kadar cerrahi hiçbir müdahale uygun değildir. Hastalığın tedavisinde göz doktorunun uygun görmesi halinde 2 numaraya kadar torik lens kullanımı da mümkündür. Daha yüksek numaralarda ise yapısı daha sert olan lensler kullanılmaktadır.

Tedavi için kullanılan lensler diğer göz kırma kusuru hastalıklarındaki kadar etki gösterememektedir. Bu durum kornea yapısıyla ilişkilidir. Hastalarda, kornea kubbe şeklinde ve eğimli olduğu için çeşitli göz hareketleri sonucunda görüş kalitesinde dalgalanmalar olabilmektedir.

Hasta 18 yaşına geldikten sonra göz doktorunun uygun görmesi galinde göz lazer ameliyatı da uygulanabilmektedir. Astigmat tedavisi için kullanılan yöntemler şunlardır:

Gözlük Kullanımı: Tedavi için gözlük kullanımı öncelikli seçenektir. İçeriğinde özel silindirik bir mercek mevcuttur. Bu mercek görme alanının belirli bölümlerinde daha güçlü bir görüş elde edilmesine yardımcı olur. Astigmat, miyop ve hipermetrop ile birlikte seyrediyorsa ayrıca 40 yaş üstü yakın görme problemi yaşayan presbiyopi hastaları için gözlük üzerindeki merceğe ek ilaveler yapılabilmektedir. Astigmat gözlük kullanımı ile ilerleyişi engellenebilen bir hastalıktır.

Lens Kullanımı: Astigmatın düşük derecelerinde yumuşak özel torik lensler, yüksek derecelerinde ise sert gaz geçirgen kontakt lensler daha net görüş elde edilmesi için kullanılmaktadır. Hastalığın tedavisi kontakt lens kullanımı ile hastanın yakını ve uzağı net görmesi için görüş alanında belirgin bir iyileşme sağlamak mümkündür. Kontakt lensler ile göze giren ışığın kırılma aşamasında retinaya daha düzgün bir netleme yapmak mümkün olmaktadır.

Kontakt lensler estetik görünüm amacıyla da hastalar tarafından daha çok tercih edilebilmektedir. Kontakt lens kullanımıyla ilgili en hassas konu ise hijyendir. Kontakt lensler takılıp çıkartılırken elle temas edip doğrudan göze takıldığı için hijyen konusu ihmal edildiğinde gözde enfeksiyon riski ortaya çıkmaktadır.

Ortokeratoloji Uygulaması: Sert kontakt lensler yardımıyla korneaya yeniden şekil vermeyi amaçlayan bir tedavidir. Genellikle geceleri olmak üzere hasta gün içinde belli saatlerde bu lensleri kullanır. Bu tedavi hastaların görüşünü tamamen iyileştirmez. Hastalar bu lensleri takmayı bıraktıktan sonra tekrardan görüşleri kötüleşmektedir. Görme probleminin giderilmesinde kalıcı bir yöntem değildir.

Göz Lazer Ameliyatı: Gözlük ve kontakt lens kullanmak istemeyen 18 yaş üstü hastaların tercih edebileceği bir yöntemdir. Astigmat, kalıcı olarak lazer yöntemiyle tedavi edilebilmektedir. Bu yöntemde göz numarasının yüzde yüz sıfırlanacağının garantisi olmamakla birlikte hastaların büyük çoğunluğunda gözlük ve kontakt lens ihtiyacını ortadan kaldırıp net bir görüş elde edilmektedir. Lazer göz ameliyatı ile eğim bozukluğu olan korneanın yeniden şekillendirilerek, kırma kusurunun giderilmesi hedeflenmektedir.

Hastanın kornea yapısının ince olduğu durumlarda göze temassız lazer adı verilen No Touch Lazer yöntemi uygulanırken. Korneanın daha kalın olduğu durumlarda LASIK yöntemi kullanılmaktadır.  Tedavi için, lazer yönteminin uygulanabilmesi için hastanın son 1 yılda göz numarasında herhangi bir değişiklik olmaması gerekmektedir. Bu hastalar dışında diyabet hastalarının bir kısmına, 18 yaş altı hastalara, hamilelere, kataraktı olan ve tedavi olmamış hastalarla glokom sorunu olan hastalara göz lazer ameliyatı uygulaması risk barındırmaktadır.

astigmat

ONLINE RANDEVU FORMU

whatsapp

WHATSAPP HATTIMIZDAN

VAKİT KAYBETMEDEN BİZLERE
YAZABİLİRSİNİZ.

0549 772 39 63

venividigoz-logo.png

Bilgileriniz başarıyla gönderildi.
En kısa zamanda iletişim bilgilerinizden irtibata geçilecektir. Teşekkürler.